Rubio: Tramp ne odustaje od cilja preuzimanja Grenlanda
Američki državni sekretar Marko Rubio izjavio je da će se naredne sedmice sastati sa liderima Danske, ali je nagovijestio da administracija predsjednika Donalda Trampa ne odustaje od cilja preuzimanja Grenlanda.
Nedavna operacija američke vojske, u kojoj je zarobljen predsjednik Venecuele Nikolas Maduro, ponovo je otvorila pitanja o namjerama Sjedinjenih Američkih Država prema Grenlandu, dok američki zvaničnici nisu učinili mnogo da umire zabrinutost saveznika.
Rubio je rekao novinarima da Tramp zadržava mogućnost da svoj cilj ostvari i vojnim sredstvima. Odgovarajući na pitanje da li su SAD spremne da potencijalno ugroze vojni savez Sjevernoatlantskog pakta nasilnim preuzimanjem Grenlanda, Rubio je naglasio da administracija, kada je moguće, preferira diplomatska rješenja.
„Kao diplomata, što sam sada, uvijek više volimo da stvari rješavamo na druge načine, što je bio slučaj i sa Venecuelom“, rekao je Rubio.
Vojno zauzimanje Grenlanda, arktičkog ostrva bogatog mineralima, koje pripada Danskoj, dugogodišnjem savezniku SAD-a, izazvalo bi ozbiljne potrese unutar Sjevernoatlantskog saveza i dodatno produbilo jaz između Trampa i evropskih lidera.
Takav scenario izazvao je protivljenje i u američkom Kongresu, gdje su i demokratski i republikanski senatori poručili da očekuju da će Senat na kraju glasati o zakonskim mjerama kojima bi se ograničila Trampova mogućnost da pokuša zauzimanje Grenlanda.
Grenland se nalazi na strateški izuzetno važnoj poziciji između Evrope i Sjeverne Amerike, zbog čega već decenijama ima ključnu ulogu u američkom sistemu protivraketne odbrane. Njegovo značajno mineralno bogatstvo uklapa se i u nastojanja Vašingtona da smanji zavisnost od Kine.
Tramp je prvi put iznio ideju o preuzimanju kontrole nad Grenlandom 2019. godine, tokom svog prvog predsjedničkog mandata. On tvrdi da je ostrvo ključno za američku vojnu strategiju i da Danska nije učinila dovoljno da ga zaštiti.
Ipak, dva postojeća sporazuma već daju američkoj vojsci gotovo neograničen pristup Grenlandu – jedan potpisan sa Danskom 1951. godine, a drugi 2023. godine.
Bijela kuća je u utorak saopštila da Tramp razmatra različite opcije za sticanje Grenlanda, uključujući i moguću upotrebu američke vojske, uprkos protivljenju evropskih država.
