U Banjaluci otkriveno i osveštano Centralno spomen-obilježje
U Banjaluci je održana ceremonija otkrivanja i osveštanja Centralnog spomen-obilježja borcima iz perioda 1991–1995. godine, na Trgu srpskih junaka, povodom 9. januara – Dana Republike Srpske. Tom prilikom otkriveno je spomen-obilježje posvećeno 25.830 poginulih boraca Vojske Republike Srpske u Odbrambeno-otadžbinskom ratu.
Spomen-obilježje je osveštao episkop marčanski Sava, uz sasluženje više sveštenika Eparhije banjalučke. U obraćanju prisutnima, episkop Sava je rekao da se otkrivanjem Centralnog spomen-obilježja odaje počast poginulim vojnicima i vojskovođama koji su svoje živote ugradili u temelje Republike Srpske. Istakao je da se na najveći hrišćanski praznik, Božić, prisjećaju onih koji su živote položili za Hrista, vjeru i identitet.
Na svečanom otvaranju govorio je i lider SNSD-a Milorad Dodik, koji je poručio da su stvaraoci i borci stvorili Republiku Srpsku na ponos svih građana. Dodik je rekao da su se okupili kako bi na stubovima spomenika bila uklesana imena onih koji su dali najviše, ostavljajući svojim porodicama bol, a Republici Srpskoj trajni temelj i ponos. Naglasio je da je Republika Srpska tokom svih godina postojanja vodila brigu o porodicama poginulih boraca i boračkoj populaciji.
Premijer Republike Srpske Savo Minić istakao je da su spomenici podizani na bolu i tuzi, ali i na ponosu i dostojanstvu, naglašavajući značaj kulture sjećanja.
Predsjednik Boračke organizacije Republike Srpske Radan Ostojić rekao je da Centralno spomen-obilježje u Banjaluci svjedoči o herojstvu srpskog vojnika kroz istoriju, posebno u Odbrambeno-otadžbinskom ratu, te da simbolizuje žrtvu i stradanje. Dodao je da je riječ o svetom mjestu Republike Srpske koje simbolizuje svaki grob i svakog junaka stradalog kroz istoriju.
Predsjednica Republičke organizacije porodica zarobljenih i poginulih boraca i nestalih civila Isidora Graorac istakla je da je spomenik dokaz težnje srpskog naroda ka slobodi i miru. Poručila je da je riječ o istorijskom događaju i mjestu koje je povezalo i ujedinilo građane, te da će trajno podsjećati na poginule borce i datume od posebnog značaja, uključujući Dan Republike Srpske.
Direktor Memorijalnog centra Republike Srpske Denis Bojić rekao je da Centralno spomen-obilježje postoji kako bi imena heroja bila trajno prisutna u javnom prostoru i nikada zaboravljena. Upozorio je da sjećanje bez glasa i objašnjenja vremenom postaje krhko i podložno manipulacijama.
Gradonačelnik Banjaluke Draško Stanivuković poručio je da je neophodna apsolutna sloga o najvažnijim nacionalnim pitanjima. Istakao je da je spomen-obilježje podignuto tri decenije nakon odbrane Republike Srpske i njenog međunarodnog priznanja, te naglasio da ono predstavlja zborno mjesto najuzvišenijih ideala, uz nadu da se ovakva stradanja više nikada neće ponoviti.
Nakon ceremonije otkrivanja, vijence su položili vršilac dužnosti predsjednika Republike Srpske Ana Trišić Babić, srpski član Predsjedništva BiH Željka Cvijanović, premijer Savo Minić, kao i predstavnici institucija Republike Srbije. Vijence su položili i predstavnici udruženja proisteklih iz Odbrambeno-otadžbinskog rata i Gradske uprave Banjaluka.
U centralnom dijelu spomenika postavljen je krst sa porukom: „Spomen na vas je naš sveti hram. U njemu nikad neće biti mrtva vaša svijetla i zavjetna žrtva“, dok su na spomen-obilježju postavljene i ploče sa imenima poginulih boraca.
Ceremoniji su prisustvovali vršilac dužnosti predsjednika Republike Srpske Ana Trišić Babić, predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Nenad Stevandić, srpski član Predsjedništva BiH Željka Cvijanović, predsjednici i ministri u Vladi Republike Srpske, narodni poslanici, lider SNSD-a Milorad Dodik, gradonačelnik Banjaluke Draško Stanivuković, kao i brojni predstavnici političkog i društvenog života Republike Srpske, institucija BiH i Trećeg pješadijskog Republika Srpska puka.
Na početku ceremonije Policijski orkestar Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srpske izveo je himne Republike Srpske i Republike Srbije – „Moja Republika“ i „Bože pravde“.
U okviru obilježavanja Dana Republike Srpske, istog dana je u 17.00 časova održana svečana akademija u Sportskoj dvorani „Borik“, dok je u 18.00 časova upriličen svečani prijem u sjedištu Vlade Republike Srpske.
Deveti januar obilježen je kao Dan Republike Srpske, koja je tog datuma 1992. godine osnovana pod nazivom Republika srpskog naroda u BiH, a kasnije je promijenila naziv u Republika Srpska.
